Prowokacja dziennikarska jest jednym z podstawowych narzędzi dziennikarstwa śledczego. Ale jak ocenić postępowanie dziennikarza dokonującego prowokacji dziennikarskiej, by ujawnić przestępstwo, które sam zaaranżował, a cały reportaż jego autorstwa stanowi w rzeczywistości fake news?
W ostatnim czasie miało miejsce natężenie przypadków rozpowszechniania przez dziennikarzy
fałszywych informacji. Spowodowało to powstanie nowego pojęcia fake news. Ich celem jest
dezinformacja opinii publicznej, a w dalszej perspektywie chociażby zysk redakcji, wywołanie skandalu
lub reperkusje polityczne. Szkodliwość tego zjawiska jest zatem oczywista. Są jednak przypadki, gdy
dziennikarz posługuje się metodami mającymi uwiarygodnić tworzony przez niego fake news, w tym
prowokacją dziennikarską. Jej założeniem jest ujawnienie określonego przestępstwa lub innej
nieprawidłowości występującej w społeczeństwie i wywołanie debaty publicznej. Pojawia się jednak
pytanie, jakie są konsekwencje prawne działań dziennikarza dokonującego prowokacji dziennikarskiej,
w sytuacji gdy ujawniane przez niego przestępstwo zostało tak naprawdę zaaranżowane lub
popełnione przez samego dziennikarza, a cały reportaż będący efektem prowokacji dziennikarskiej
stanowi w rzeczywistości fake news.
Artykuł dostępny w czasopiśmie naukowym „Media i Społeczeństwo” 2021, nr 14 na stronach 217-235.